Waarom komt het opschalen van technologie voor ouderen niet van de grond? Volgens Floris Venneman komt het omdat we niet goed genoeg kijken naar wat ouderen écht willen. Op het congres OuderenzorgTECH deed hij een pleidooi om ouderen te leren kennen en met technologie bij hun behoeften aan te sluiten.

Op een congres dat wordt bezocht door zorgbestuurders, innovatiemanagers en leveranciers van technologie zou je niet meteen een consumenten-marketeer  verwachten. En al helemaal niet als keynote-spreker. Toch stond marketeer Floris Venneman op het podium bij het congres OuderenzorgTECH. Niet om te vertellen over implementatie en beschikbare technologieën, maar met een verhaal over de behoeften van senioren.

‘Of het nu om verzekeringen, reizen of technologie gaat: je moet iets bedenken waar ouderen mee geholpen zijn.'

Waarom juist dat verhaal? Omdat technologische hulpmiddelen volgens Floris alleen een oplossing kunnen zijn als je daarmee aansluit bij waar ouderen behoefte aan hebben. ‘Of het nu om verzekeringen, reizen of technologie gaat: je moet een haakje vinden voor je doelgroep en iets bedenken waar zij mee geholpen zijn. Daarom is mijn mantra: gun jezelf om jouw doelgroep te begrijpen, dan volgt de rest vanzelf.’

Een gesprek met Floris Venneman, partner bij Bureauvijftig. Over waarom het zo belangrijk is om ouderen beter te leren kennen.

portretfoto Floris Venneman

Over Floris Venneman

Floris was één van de sprekers tijdens het congres OuderenzorgTECH. Met zijn lezing gaf hij het publiek een inkijkje in de wereld van consumentenmarketing.

Floris is al ruim 19 jaar ondernemer en kent de wereld van nieuwe businessmodellen en innovatie van alle kanten. Naast adviseur staat hij ook nog steeds zelf dag in, dag uit met zijn poten in de spreekwoordelijke klei.

Floris brengt heel wat inzichten en ervaring mee uit zijn werk bij Bureauvijftig, waar hij sinds 2016 partner is. ‘Wij helpen organisaties en merken om inzicht te krijgen in de denk- en belevingswereld van de 50-plusser. We vertalen die kennis naar nieuwe concepten die ondernemers verder helpen. Ik voel me zelf ook ondernemer, heb zelf aan den lijve meegemaakt dat het met pieken en dalen gaat, en herken het geloof en de drive van start-ups.’

De meeste technologie komt nu via de zorg het leven van ouderen binnen. Jij pleit ervoor om producten rechtstreeks aan ouderen te verkopen. Waarom?

‘Omdat ouderen erop zitten te wachten! Ze staan heel erg open voor vernieuwing. Vergeet niet dat dit de generatie is die van de grammofoon naar Spotify is gegaan, en van MS-DOS naar een tablet. Ze zijn bereid om verleid te worden met nieuwe snufjes. Daar zijn ze ook echt naar op zoek, blijkt telkens weer uit onderzoek onder de 6.000 leden van ons eigen Nationale 50Plus Panel.

‘Maar om ouderen te verleiden moet je ze wel proberen te begrijpen. Dat is een hele klus, want het is een enorm grote groep consumenten. Maar het is wel de moeite waard. Er lopen nu 7 miljoen consumenten van vijftig jaar en ouder rond die niet of nauwelijks serieus benaderd worden door bedrijven die technologie ontwikkelen. En dat is een gemiste kans!’

Veel mensen hebben het beeld dat ouderen niets met technologie hebben.

‘Dat is dus een misvatting. We weten uit onze onderzoeksgegevens bijvoorbeeld dat drie op de vier 65+-ers een smartphone of tablet heeft. Ze zitten op sociale media zoals Facebook en YouTube, kopen steeds meer online, doen aan internetbankieren, spelen spelletjes op de tablet en onderhouden via Whatsapp en Facetime contact met familie en vrienden. Het is hun lifeline.

'Technologie geeft de meeste ouderen een gevoel van zelfstandigheid en eigen regie.'

‘De meeste senioren vinden dat technologie hun leven makkelijker maakt, hoewel er ook een kleine groep is die zich daar te oud voor vindt. Technologie geeft de meeste ouderen een gevoel van zelfstandigheid en eigen regie. Daarom zijn ze ook intrinsiek gemotiveerd om het aan te schaffen. Een mooi voorbeeld is de smartwatch, met bijvoorbeeld de stappenteller. Eén derde van de Nederlandse 50+ers gebruikt deze stappenteller, voor hun eigen gezondheid.

‘Het wordt een ander verhaal als anderen die data ook willen gebruiken. Er is bijvoorbeeld veel weerstand tegenover een zorgverzekeraar die korting biedt in ruil voor het tracken van hun gegevens. Dan zeggen mensen: de data die ik track zijn van én voor mijzelf, en voor niemand anders.’

Het beeld van ouderen is niet altijd positief. Ze zouden afhankelijk en hulpbehoevend zijn. Klopt dat beeld volgens jou?

‘Nee. In zijn algemeenheid kun je zeggen dat ouderen zichzelf actief vinden, ze staan volop in het leven. Ook vindt twee derde van de 50+-ers zichzelf (heel) gezond, ondanks kwaaltjes. Ze zien zichzelf niet als hulpbehoevend, ook al zijn ze het misschien wel in de ogen van anderen.

‘En wat telkens weer blijkt, is dat leeftijd nooit een graadmeter is. Age is nothing but a number. Voor ouderen speelt leeftijd een ondergeschikte rol. Wat wél uitmaakt in hun leven gaat over heel andere zaken. Zoals: ben je alleen of met een partner, ben je gezond of niet, woon je in een huurhuis of koophuis, heb je een smartphone of tablet, hoe zit het met je inkomen? Dat zegt meer over hoe ze in het leven staan en wat hun behoeften zijn.’ 

Verschillen die behoeften per leeftijdscategorie?

‘Ja, we zien wel verschillen tussen generaties. De generatie X – de groep van 50 tot ongeveer 63 jaar – maakt zich vooral zorgen om wonen, de hypotheek en de toekomst van de zorg. In deze groep vinden we veel mantelzorgers. De babyboomers, de groep van 63 tot 78 jaar, maken zich daarentegen wat minder zorgen. Dat is over het algemeen een gezonde en welvarende generatie. De kinderen zijn uit huis, de hypotheek is afgelost, ze voelen zich gezond en ze hebben nu tijd voor leuke dingen.’

Waarom zou je dit soort dingen als bedrijf willen weten?

‘Omdat je dan beter op de behoeften van ouderen in kunt spelen. Hoe ouderen naar zichzelf kijken, en de leeftijdsfase waarin ze zitten, bepaalt waar hun behoefte ligt. En daar kan je als bedrijf van profiteren. Wist je bijvoorbeeld dat driekwart van de particulieren die een nieuwe auto kopen 50+ is? Ze schaffen een nieuwe auto aan, niet om mee te pronken, maar vanwege de veiligheid van hun kleinkinderen in de auto. Als je dat weet kan je daar op inspelen.’ 

Heb je nog concrete tips om oudere consumenten te bereiken?

‘Ik zou zeggen: sluit aan bij wat senioren al kennen, en gebruik dat als startpunt. Als je weet dat ze al actief zijn op de smartphone of tablet, gebruik dat dan, bouw dat uit. En laten we vooral technologie maken die leuk is. Senioren staan daar echt voor open.

‘Leveranciers van technologie zou ik willen adviseren: denk ook eens aan budget voor consumentenmarketing in plaats van pilots in de zorg. De directe route via de consument zou wel eens veel beter kunnen werken. Als je als leverancier bijvoorbeeld weet dat er meer dan 100.000 ernstige valpartijen thuis zijn, dan weet je ook waar je je product kwijt kunt.

'De grote jongens zoals Google, Philips en KPN zijn de technologiemarkt al aan het verkennen en betreden. Die gaan het verschil maken.'

‘Je ziet nu ook al dat grote jongens zoals Google, Philips en KPN de technologiemarkt aan het verkennen en betreden zijn. Die bedrijven gaan het verschil maken. Mijn boodschap zou zijn: durf te leren van bedrijven, kijk wat Philips bijvoorbeeld doet. Ga andere allianties aan. En zorg voor goede communicatie richting ouderen. Hoewel senioren openstaan voor innovaties, en ook echt actief op zoek zijn, komen ze technologische oplossingen niet spontaan tegen. Ouderen weten soms helemaal niet dat bepaalde technologie bestaat, of dat er oplossingen zijn. Een gemiste kans!’

Tot slot: hoe vond je jouw keynote gaan? Wat vond je van de reacties na afloop?

‘Ik vond de reacties een beetje tam. Misschien was mijn verhaal wat té commercieel voor de zorg? De cijfers over technologiegebruik door senioren waren voor sommigen een eyeopener. Na afloop sprak ik nog met een ondernemer die zich meer richting de consumentenmarkt wil bewegen. Binnenkort hebben we een afspraak, dus dat is mooi.’ 

© ZonMw 2019

Auteur José van Berkum

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: Onderkant website