Het toekomstscenario Data Drama gaat ervan uit dat er weinig vertrouwen is in instanties die data beheren en gebruiken.

Perspectief

Voor dit perspectief is er geen duidelijke eigenaar van toekomstige data. Wie bepaalt welke gegevens vrijgegeven worden; de overheid, bedrijven, of de zorgprofessionals? Er is sprake van een machtsvacuüm. Nieuwe instanties/collectieven springen in dit gat en laten zien dat   met voldoende waarborgen voor privacy en data bescherming nieuwe kennis zinvol kan worden gebruikt.

Aanleiding

Het is zeker dat er de komende 10 jaar steeds meer data zijn. Ook zijn er meer technische mogelijkheden om gegevens te koppelen. Dit maakt de gevolgen van eventuele lekken groter. Wat onzeker is, is in hoeverre er machtsmisbruik zal optreden door concentratie van data bij overheden (denk bijvoorbeeld aan het ontstaan van een politiestaat) of bij grote bedrijven die steeds beter in staat zijn de burger te volgen.

Resultaat

Zulke data drama’s hebben enorme gevolgen. Als vertrouwelijke gegevens van mensen openbaar worden, of worden misbruikt door overheden of bedrijven, kunnen mensen gestigmatiseerd worden door ‘de rode vlaggen’ in de databases. Mensen kunnen daar levenslang gevolgen van ondervinden, zoals onterechte uithuisplaatsing van kinderen, een dure verzekering, geen huis kunnen kopen, lastig aan werk kunnen komen. Tevens zal er een vertrouwensbreuk optreden richting de publieke instanties (zoals het CBS, het RIVM, de Jeugdgezondheidszorg) die data verzamelen, beheren en gebruiken, waardoor er een afnemend gebruik van zorg en publieke diensten kan optreden.

Aandachtspunten

Op welke manieren kunnen big data worden gebruikt ter bevordering van een kansrijke start? Daarbij moet gedacht worden aan aspecten als: preventie, betekenisvol signaleren (inclusief de borging van de overdracht tussen professionals die werken in de geboortezorg, JGZ en het sociale domein), beter begrip van mechanismen die leiden tot kwetsbaarheid, identificatie van meest effectieve interventies, het ontwikkelen van maatwerk-interventies, en kennis over de toepasbaarheid van big data op individuele gezinnen en kinderen. Hoe kunnen big data hier een rol bij spelen, terwijl privacy, data-veiligheid, transparantie en maatschappelijk vertrouwen in het gebruik van big data gewaarborgd blijven?

Belangrijke links

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: Onderkant website