Het programma voor projectsubsidies Voor elkaar! is gestart. De eerste oproep is een feit; tot en met 7 november kunt u een projectvoorstel indienen. Wat zeggen betrokkenen over het programma? Aan het woord allereerst Bruno Bruins, minister voor medische zorg en sport.

Inhoud

Met elkaar, voor elkaar

'Langdurig ziek zijn of leven met een beperking – dat is op zichzelf al lastig genoeg. Vaak heb je ook een dagtaak aan het vinden van oplossingen voor allerlei praktische, medische en sociale problemen. Hoe kun je je werk nog doen of blijven sporten? Waar vind je de beste behandeling? Hoe kun je zelfstandig blijven wonen?'

Minister Bruno Bruins
Bruno Bruins, minister voor medische zorg en sport

'Geweldig dat er in Nederland zoveel mensen zijn die elkaar dan weten te vinden. Patiënten en mensen met een beperking die met elkaar meeleven, elkaar steunen en informeren. Samen sta je sterk!

Traditioneel vinden patiënten elkaar via de vele patiënten- en gehandicaptenorganisaties die ons land rijk is. En die zijn nog steeds van groot belang. Maar we leven ook in een tijd waarin mensen elkaar zónder die formele kanalen weten te vinden. Via Facebook, Whatsapp, Instagram en andere sociale media. Ook daar worden krachten gebundeld. Misschien niet altijd op basis van een gedeelde aandoening. Het kan ook om een ander gemeenschappelijk belang gaan. Het vinden van een goede school of sportvereniging voor een kind met een beperking bijvoorbeeld, een aanpassing in het huis, of de weg weten te vinden naar een gemeentelijk loket.

In 2017 voerde het ministerie van VWS gesprekken met cliënten, mantelzorgers, patiënten- en gehandicaptenorganisaties, zorgverzekeraars en gemeenten over wat deze ontwikkeling voor u allen betekent. En hoe we kunnen zorgen dat subsidiegeld ook terecht komt bij die initiatieven die er echt toe doen. Ongeacht of deze nu vanuit de patiënten- of gehandicaptenorganisaties of vanuit een heel andere hoek komen, als we met de plannen maar veel voor elkaar krijgen om de positie van de patiënt te versterken.

Om ruimte te maken voor vernieuwing, om meer patiënten te bereiken én om meer voor hen te kunnen realiseren, ontwikkelt ZonMw de komende vier jaar een subsidieprogramma.'

'Want het gaat niet alleen om samenwerken op basis van een aandoening. Wellicht kunt u met andere organisaties de krachten bundelen op het gebied van bijvoorbeeld werk, wonen, onderwijs, zorg aan huis of meedoen in de samenleving.'

'Ik wil u vragen om goed te kijken welke mogelijkheden dit programma voor u in petto heeft. En mag ik u eens uitnodigen om nog op een andere manier te kijken?. Want het gaat nu niet alleen om samenwerken op basis van een aandoening. Wellicht kunt u met andere organisaties de krachten bundelen op het gebied van bijvoorbeeld werk, wonen, onderwijs, zorg aan huis of meedoen in de samenleving. Dit soort nieuwe vormen van samenwerking komen nu vooral in aanmerking voor subsidie. Om ook op deze wijze aansprekende resultaten voor uw achterban te bereiken.

Zo kunnen we samen zorgen dat patiënten het heft in handen krijgen als het gaat om hun eigen zorg. Zo kunnen we ook concreet invulling geven aan het VN-verdrag voor mensen met een beperking dat Nederland in 2016 heeft ondertekend. Zo kunnen we het samen beter maken voor patiënten en gehandicapten.

Het programma voor de projectsubsidies heet ‘Voor elkaar!’. Op deze website leest u er meer over.

Ik wens u veel succes in de samenwerking. Met elkaar en voor elkaar!'

Bruno Bruins, minister voor medische zorg en sport

Joos Vaessens, directeur van PGOsupport

In het programma Voor elkaar! werken ZonMw en PGOsupport nauw samen. Met als doel de patiëntenorganisaties zo goed mogelijk te ondersteunen. Aan het woord: Joos Vaessens, directeur van PGOsupport.

Joos Vaessens, directeur PGOsupport
Joos Vaessens, directeur PGOsupport

Hoe kijk jij vanuit PGOsupport tegen dit programma aan?

'Tijdens de patiëntendialoog in het voorjaar van 2017 werd duidelijk dat Bereik en Impact belangrijke begrippen zouden worden voor de patiëntenorganisaties. Om te snappen wat dat betekent voor een organisatie hebben we PGOsupport zelf als proeftuin ingezet. We hebben samen met een externe organisatie gekeken wat onze impact en bereik zijn.

Het is alsof je weer eens een goed functioneringsgesprek voert. Wat willen we nu eigenlijk precies bereiken? Wat doen we daarvoor? Werkt het ook? Vinden onze klanten ook dat het werkt? Boeiende vragen die ons weer hebben aangescherpt in onze strategie.

Ik gun het iedere organisatie om nog eens scherp na te denken over hun bereik en impact. Het programma Voor elkaar! nodigt daartoe uit. Dat is wat mij betreft alleen maar winst.'

PGOsupport ondersteunt de pg-organisaties bij het voorbereiden van een subsidie-oproep. Wat is jullie aanbod voor organisaties?

'Al bijna 10 jaar is het onze ambitie om pg-organisaties sterker te maken en daarmee hun bereik en impact te vergroten. Met onze adviseurs en de academie zijn we permanent bezig met dit vraagstuk. We ondersteunen pg-organisaties met hun strategische en organisatorische vraagstukken. Maar ook helpen we hen bij het ontwikkelen van hun competenties. Bijvoorbeeld de wijze waarop zij een bijdrage kunnen leveren aan het inbrengen van hun ervaringsdeskundigheid.

Meer in het bijzonder bij dit programma zullen we als PGOsupport extra aandacht besteden aan het schrijven van subsidieaanvragen. We organiseren workshops rond bereik en impact en een workshop Design Thinking. Ook in ons advieswerk zullen we extra aandacht besteden aan de vraag hoe je bereik en impact kunt vergroten.

Daarnaast verzamelen we samen met ZonMw de leerervaringen die uit de projecten komen. We bundelen deze en maken ze beschikbaar voor het veld. Op die manier kan iedereen gebruikmaken van de nieuwe inzichten.'

Drie tips van Joos voor het schrijven van een project

  1. Hoe concreter hoe beter!
  2. Denk ook na over de periode nadat je project afgerond is. En zorg dat het resultaat geborgd is. Zo hebben patiënten en cliënten nog lang profijt van jouw werk.
  3. Leef je niet alleen in in de wereld van je achterban, maar ook in die van andere doelgroepen. Bijvoorbeeld zorgverleners. Probeer in hun schoenen te gaan staan, zodat je écht dat doet wat nodig is.

Paul Ulrich, vertegenwoordiger van een patiëntenorganisatie

Sinds jaar en dag is Paul Ulrich actief in de patiëntenbeweging. Wat is zijn visie op de ontwikkelingen in het veld?

Man

'De maatschappij is onderhevig aan verandering. Mensen willen de regie over hun leven houden en het heft in eigen hand nemen. We zitten in een transformatie. Namelijk van een verzorgingsstaat met collectieve belangenbehartiging naar een participatiesamenleving met individuele maatwerkoplossing. 

Volgens de beleidsevaluatie van het subsidiekader en de beleidsreactie van de minister hebben we te maken met vijf trends rondom de positie van de cliënt en diens naasten. Het gaat om digitalisering van de samenleving, het concept van gezondheid en herstel, de decentralisatie van zorg en welzijn, de focus op maatschappelijke participatie en de implementatie van het VN-verdrag. 

De trends vragen om een herbezinning op de positie van cliënten- en naastenorganisaties in het zorgstelsel. Het versterken van de positie van de cliënt en diens naasten kan niet beperkt blijven tot het subsidiëren van landelijke en categorale organisaties en koepels. Het is belangrijk om innovatieve vormen van organiseren en alternatieve manieren van samenwerken te verkennen. En ook om netwerken voor lokale en regionale belangen te ontwikkelen.'

'We zullen aan de bak moeten om de stem van de cliënt en diens naasten vorm te geven'.

'De digitale wereld biedt volop mogelijkheden voor lotgenotencontact. De stem van de cliënt en diens naasten is niet langer het monopolie van landelijke en categorale organisaties en koepels. Het speelveld wordt divers met de opkomst van communities, de focus op gezondheid, de decentralisatie naar de gemeenten, de aandacht voor participatie en de positie van mantelzorgers. 

Tegelijkertijd is de continuïteit in een wereld van ad-hoc netwerken en communities niet gegarandeerd. Derhalve lijkt er een plaats te bestaan voor organisaties als intermediair tussen de wereld van de cliënt en diens naasten en de wereld van de zorgmarkt en het zorgstelsel. De kernfuncties van de organisaties zouden moeten zijn: het genereren van ervaringskennis uit ervaringsverhalen en het organiseren van de tegenmacht in de zorgmarkt en het zorgstelsel. 

We zullen aan de bak moeten om de stem van de cliënt en diens naasten vorm te geven. En we moeten zorgen voor verbinding en uitwisseling tussen actoren en waken tegen versnippering en tegenstelling van belangen.'

Het Voor elkaar! team

Het Voor elkaar! team is achter de schermen bezig om het programma vorm te geven. Wat hopen zij te bereiken?

zeven personen
Team Voor elkaar!

Teamleden (van links naar rechts) Saskia, Marie-José, Robert, Marissa, Martijn, Jolanda en Adriënne aan het woord.

Saskia

'Verbinding tussen wetenschap en patiëntenorganisaties is van groot belang, omdat op beide fronten veel kennis aanwezig is. Hierdoor kan men elkaar goed aanvullen. Dat resulteert in een goede samenwerking en een geslaagd programma.'

Marie-José

'Ik vind het mooi dat in Voor elkaar! de patiënten- en cliëntenorganisaties samen met ZonMw op zoek gaan hoe ze hun aanpak aan kunnen scherpen. Mijn tip: vertrek niet vanuit uw oplossing. Maar wees oprecht nieuwsgierig en onderzoek -samen met alle relevante stakeholders- wat er nodig is om de positie van de patiënt positief te verbeteren. Ofwel impact behalen!' 

Robert

'Belangenbehartiging, informatievoorziening en lotgenotencontact blijven belangrijke pijlers. Ik kijk er naar uit om te zien welke initiatieven er gestart worden om resultaten te behalen. Want uiteindelijk gaat het om het verbeteren van de positie van de patiënt. Ook vind ik het mooi dat vernieuwende initiatieven, zoals een netwerk of een platform nu in aanmerking komen.'

Marissa

'Het is waardevol dat organisaties de krachten bundelen en samen overstijgende oplossingen bedenken voor problemen waar meerdere groepen patiënten tegenaan lopen. Het is een andere manier van denken. Maar juist dat gaat een groot verschil maken.' 

Martijn

'Dit programma geeft ruimte voor vernieuwing en nieuwe samenwerkingen. Ik hoop dat er over vier jaar meer aandacht is voor belangenbehartiging op lokaal niveau. En ik hoop dat daardoor het VN verdrag voor de rechten van mensen met een beperking sneller in praktijk wordt gebracht.'

Jolanda

'Ik kijk uit naar de mooie lessen die we gaan leren van elkaar en met elkaar! Ik hoop dat we over 4 jaar een impuls hebben gegeven met mooie projecten en resultaten. Waardoor de situatie van mensen in het dagelijkse leven verbetert. Mijn tip: verruim je blik en richt je op wat je voor je brede achterban of andere doelgroepen kan betekenen.'

Adriënne

'De afgelopen tijd heb ik al van veel mooie plannen en producten gehoord. Ik ben onder de indruk van de bevlogenheid van alle organisaties. Wij helpen u door de goede voorbeelden, geleerde lessen en tips uit de projecten op te halen en te publiceren.' 

Dit artikel verscheen in de nieuwsbrief Gehandicapten en Chronisch Zieken van 1 oktober 2018.

Gerelateerd

Naar boven
Direct naar: InhoudDirect naar: Onderkant website